W przedmowie Kazantzakis napisał, że interesował go Jezus jako człowiek. Mamy w powieści ciekawie nakreśloną postać Mateusza, który podążając za Jezusem spisuje każde jego słowo, ale ostatecznie historię upiększa, prowadzony - jak twierdzi - przez anioła.
Kazantzakis chce więc być przeciwieństwem ewangelisty i oddać czytelnikom historię człowieka pełnego pokus, dość słabego, który jednak odnajduje w sobie tyle siły, by doprowadzić do końca misję, którą powierzył mu Bóg.
W istocie nie jest Kazantzakisowy Jezus postacią pomnikową: trwożliwy, kolaborujący z Rzymianami, pogardzany przez ziomków, epileptyk, zakochany beznadziejnie w Marii Magdalenie i niepotrafiący tego uczucia urzeczywistnić w ludzki sposób. Aż dziw, że z takimi cechami przeistacza się w Rabbiego pociągającego za sobą tłumy.
Wydaje się, że historia opowiedziana w czterech ewangeliach jest atrakcyjniejsza. Może gdyby autor znał aktualne dokonania badaczy z zakresu chrystologii prowadzonych metodą historyczno-krytyczną (np. uniwersum pierwszych chrześcijan wg Tomasza Polaka) wyszłoby coś ciekawszego. Tu niektóre rozwiązania (np. to ze św. Mateuszem) są wręcz śmieszne.
Można było również liczyć na jakiś bardziej kontrowersyjny obraz cieśli z Nazaretu. Autor nie wykroczył jednak poza chrześcijański kanon, pomimo że zarzucano mu herezje, a film Scorsese na motywach powieści nigdy nie wszedł na ekrany kin w Polsce.
**********
Wynotowane cytaty:
*
- Miłość nie jest bezbronna - odrzekł Jezus, przyglądając sie zimnym, niebieskim oczom centuriona, jego gładko wygolonym policzkom i grubym dłoniom o krótkich palcach. - Miłość też wojuje i zwycięża.
- Wtedy to już nie jest miłość – odpowiedział centurion. [s. 344]
*
Życie na ziemi to utrata skrzydeł. [s. 446]
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz